Nazwa

Komentarz

Nazwa przedmiotu

Ratownictwo medyczne jako system organizacyjny

Kierunek studiów

Ratownictwo medyczne

Jednostka prowadząca

Klinika Anestezjologii, Intensywnej Terapii i Medycyny Ratunkowej PUM

Kierownik jednostki

dr hab. n. med. Cezary Pakulski, prof. PUM

Osoba/y prowadzące

Monika Bułak, Maciej Denisiuk, Monika Mazurek, Cezary Pakulski, Kamila Pawłowicz, Beata Wudarska, Paulina Zielińska

Cykl dydaktyczny, w którym przedmiot jest realizowany

rok  akademicki 2011/2012, semestr zimowy

Przyporządkowanie do grupy przedmiotów

Przedmiot kierunkowy należący do standardu

Skrócony opis przedmiotu

Zapoznanie i nauczenie zasad organizacji działań w ramach zintegrowanego systemu ratownictwa medycznego w zachorowaniach oraz w zdarzeniach pojedynczych, mnogich i masowych spowodowanych dowolną przyczyną.

Forma zajęć dydaktycznych

Należy wskazać w jakiej formie przedmiot jest realizowany, np.:

- wykłady – 30 godz.

- seminaria – 50 godz.

- ćwiczenia – 20godz.

Metody dydaktyczne

Wykład informacyjny, seminaria, ćwiczenia, pokaz z objaśnieniem,  metoda sytuacyjna, metoda inscenizacji, symulacja

Pełny opis przedmiotu /cele dydaktyczne wynikające z realizacji przedmiotu

·   Przygotowanie ratowników medycznych do współdziałania z innymi służbami ratowniczymi w ramach jednolitego systemu ratowniczego;

·   Przedstawienie organizacji działań ratunkowych w przypadku oparzeń ostrych zatruć, ostrych zespołów wieńcowych oraz obrażeń ciała

·   Przedstawienie organizacji działań ratunkowych podczas zdarzeń masowych, zasad planowania akcji ratowniczej, działania w strefie zagrożenia w wypadkach drogowych, kolejowych, budowlanych, morskich, ekologicznych i lotniczych.

·   Przedstawienie zasad współdziałania i koordynacji służb ratowniczych na miejscu wypadku, zabezpieczenia imprez masowych;

·   Przedstawienie zasad tworzenia planu ratowniczego dla szpitala i zasad aktywowania planu ratowniczego dla szpitala.

·   Omówienie podstaw oceny jakości systemu ratownictwa medycznego.

Wymagania wstępne

Brak

Wykaz uzyskanych umiejętności / Efekty uczenia się

W wyniku realizacji przedmiotu student  potrafi:

WIEDZA: Student zna  strukturę zintegrowanego systemu ratownictwa, w którym będzie działał w przyszłości zawodowo, zasady planowania na wypadek sytuacji kryzysowej oraz kompetencje poszczególnych podmiotów ratowniczych i zasady ich współdziałania, podstawy legislacyjne w ratownictwie medycznym (podstawowe ustawy i rozporządzenia Ministra Zdrowia).

UMIEJĘTNOŚCI: Posiada umiejętność zarządzania i dowodzenia akcją ratunkową, planowania na wypadek sytuacji kryzysowej, tworzenia i aktywowania planu ratowniczego dla szpitala, prowadzenia segregacji medycznej, obsługi sprzętu łączności, prowadzenia dokumentacji medycznej zespołów ratownictwa medycznego (wypełnianie kart wyjazdowych, informacyjnych, wypadkowych, transportowych, karty zgonu, protokołu zatrzymania krążenia) i obowiązującej w szpitalnym oddziale ratunkowym.

POSTAWA: kształtowanie postawy ratownika jako osoby energicznej,  odpowiedzialnej, potrafiącej szybko i właściwie analizować sytuację i podejmować decyzje, które pozwolą zapanować nad sytuacją kryzysową.

Punkty ECTS

5 pkt.

Metody i kryteria oceniania

Seminaria i ćwiczenia rozpoczynają się sprawdzeniem przygotowania studentów do zajęć – tzw. „wejściówka”. W przypadku niezaliczenia wejściówki w dniu zajęć, test poprawkowy odbędzie się w ostatnim dniu zajęć w semestrze. Trzeci i ostatni termin zaliczenia „wejściówki” odbywa się w sesji poprawkowej.

Sposób i forma zaliczenia

Zaliczeniem przedmiotu będzie egzamin teoretyczny z zakresu organizacji zintegrowanego systemu ratownictwa medycznego. Warunkiem zaliczenia części teoretycznej egzaminu jest udzielenie prawidłowych odpowiedzi na 70% pytań testu.

Rodzaj przedmiotu

- przynależność przedmiotu do wybranej grupy – kierunkowy

- na którym stopniu i roku studiów jest realizowany – stopień I rok II

- w jakiej formie studiów jest realizowany – studia stacjonarne.

Sposób realizacji przedmiotu

Sale dydaktyczne i pracownie jednostki

Język wykładowy

Polski

Literatura

Literatura podstawowa:

1.   Zawadzki A.: Medycyna ratunkowa i katastrof. Podręcznik dla studentów uczelni medycznych. Wydawnictwo Lekarskie PZWL Warszawa 2006

2.   Jakubaszko J.: Ratownik medyczny. Górnicki Wydawnictwo Medyczne, Wrocław 2003

Literatura uzupełniająca:

1.   Konieczny J.: Zarządzanie w sytuacjach kryzysowych, wypadkach i katastrofach. Oficyna Wydawnicza Garmond  Poznań-Warszawa 2001

2.   Pousada L. Osborne HH. Levy DB.: Medycyna Ratunkowa. Urban & Partner, Wrocław 2000.

Praktyki  w ramach przedmiotu

Nie

Nazwa

Komentarz

Nazwisko i imię wykładowcy

Monika Bułak, Maciej Denisiuk, Monika Mazurek, Cezary Pakulski, Kamila Pawłowicz, Beata Wudarska, Paulina Zielińska

Stopień naukowy

Forma zajęć dydaktycznych

Wykłady

Cele dydaktyczne wynikające z realizacji wykładów

·   Przygotowanie ratowników medycznych do współdziałania z innymi służbami ratowniczymi w ramach jednolitego systemu ratowniczego;

·   Przedstawienie organizacji działań ratunkowych w przypadku oparzeń ostrych zatruć, ostrych zespołów wieńcowych oraz obrażeń ciała

·   Przedstawienie organizacji działań ratunkowych podczas zdarzeń masowych, zasad planowania akcji ratowniczej, działania w strefie zagrożenia w wypadkach drogowych, kolejowych, budowlanych, morskich, ekologicznych i lotniczych.

·   Przedstawienie zasad współdziałania i koordynacji służb ratowniczych na miejscu wypadku, zabezpieczenia imprez masowych;

·   Przedstawienie zasad tworzenia planu ratowniczego dla szpitala i zasad aktywowania planu ratowniczego dla szpitala.

·   Omówienie podstaw oceny jakości systemu ratownictwa medycznego.

Efekty uczenia się zdefiniowane dla danej formy dydaktycznej zajęć w ramach przedmiotu

W wyniku realizacji przedmiotu student  potrafi:

WIEDZA: Student zna  strukturę zintegrowanego systemu ratownictwa, w którym będzie działał w przyszłości zawodowo, zasady planowania na wypadek sytuacji kryzysowej oraz kompetencje poszczególnych podmiotów ratowniczych i zasady ich współdziałania, podstawy legislacyjne w ratownictwie medycznym (podstawowe ustawy i rozporządzenia Ministra Zdrowia).

UMIEJĘTNOŚCI: Posiada umiejętność zarządzania i dowodzenia akcją ratunkową, planowania na wypadek sytuacji kryzysowej, tworzenia i aktywowania planu ratowniczego dla szpitala, prowadzenia segregacji medycznej, obsługi sprzętu łączności, prowadzenia dokumentacji medycznej zespołów ratownictwa medycznego (wypełnianie kart wyjazdowych, informacyjnych, wypadkowych, transportowych, karty zgonu, protokołu zatrzymania krążenia) i obowiązującej w szpitalnym oddziale ratunkowym.

POSTAWA: kształtowanie postawy ratownika jako osoby energicznej,  odpowiedzialnej, potrafiącej szybko i właściwie analizować sytuację i podejmować decyzje, które pozwolą zapanować nad sytuacją kryzysową.

Metody i kryteria oceniania dla danej formy dydaktycznej zajęć

Zaliczenie zajęć odbywa się na podstawie uczęszczania na zajęcia i aktywnego w nich udziału.

Zakres tematów

Semestr zimowy:

1.      Medycyna ratunkowa, ratownictwo medyczne – pojęcie i funkcje. Epidemiologia stanów nagłego zagrożenia zdrowia i życia.

2.      Ratownictwo medyczne – systemy organizacyjne, systemy edukacji. Organizacja struktur zintegrowanego ratownictwa medycznego w Polsce.

3.      Pojęcie ratownictwa medycznego, paramedycznego i pomocy doraźnej. Zakres działań ratunkowych w nagłym zagrożeniu życia lub zdrowia dla poszczególnych służb ratowniczych (pierwsza pomoc, kwalifikowana pierwsza pomoc, medyczne czynności ratunkowe, leczenie ratunkowe) – uprawnienia do ich stosowania.

4.      Rola i zadania ratownika medycznego w systemie ratownictwa medycznego.

5.      Światowe systemy i standardy funkcjonowania służb ratownictwa medycznego.

6.      Organizacja działań ratunkowych w przypadku oparzeń, ostrych zatruć, ostrych zespołów wieńcowych oraz obrażeń ciała.

7.      Organizacja i funkcjonowanie Lotniczego Pogotowia Ratunkowego.

8.      Wypadki, wypadki masowe, katastrofy: definicje i klasyfikacje.

9.      Organizacja działań ratunkowych podczas zdarzeń masowych.

10.   Podstawy zarządzania w sytuacjach kryzysowych – pojęcie zarządzania i jego funkcje.

11.   Segregacja medyczna w zdarzeniu masowym i katastrofie.

12.   Zasady bezpieczeństwa działań ratowniczych. Zabezpieczenia osobiste ratowników.

13.   Planowanie akcji ratowniczej, niezbędnych sił i środków technicznych, łączności ratowniczej.

14.   Organizacja ratownictwa medycznego w strefie zagrożenia w wypadkach drogowych, kolejowych, budowlanych, morskich, ekologicznych i lotniczych.

15.   Zasady współdziałania i koordynacji służb ratowniczych na miejscu wypadku.

16.     Ratownictwo medyczne w ratownictwie zintegrowanym.

17.   Procedury ratownictwa medycznego w ratownictwie zintegrowanym.

18.     Fazy akcji ratowniczej.

19.   Ewakuacja poszkodowanych.

20.   Wypadek i katastrofa chemiczna.

21.   Zagrożenie radiacyjne.

22.   Zasady współdziałania i koordynacji służb ratowniczych na miejscu wypadku.

23.   Zabezpieczenie imprez masowych.

24.   Bioterroryzm.

25.   Zagrożenia środowiskowe.

26.   Dokumentacja medyczna w działaniach przedszpitalnych.

27.   Zasady łączności w systemie ratownictwa medycznego.

28.   Telekomunikacja medyczna.

29.   Dyspozytor medyczny – zadania ratownika  na stanowisku dyspozytora-koordynatora medycznego (rozporządzenia, regulaminy, zakres praw i obowiązków, metody i techniki zbierania wywiadu).

30.   Podstawy oceny jakości systemu ratownictwa medycznego.

Semestr letni: brak

Metody dydaktyczne

Wykład informacyjny

Literatura

Jak w części A

Nazwa

Komentarz

Nazwisko i imię wykładowcy

Monika Bułak, Maciej Denisiuk, Monika Mazurek, Cezary Pakulski, Kamila Pawłowicz, Beata Wudarska, Paulina Zielińska

Stopień naukowy

Forma zajęć dydaktycznych

Seminaria

Cele dydaktyczne wynikające z realizacji seminariów

·   Przygotowanie ratowników medycznych do współdziałania z innymi służbami ratowniczymi w ramach jednolitego systemu ratowniczego;

·   Przedstawienie organizacji działań ratunkowych w przypadku oparzeń ostrych zatruć, ostrych zespołów wieńcowych oraz obrażeń ciała

·   Przedstawienie organizacji działań ratunkowych podczas zdarzeń masowych, zasad planowania akcji ratowniczej, działania w strefie zagrożenia w wypadkach drogowych, kolejowych, budowlanych, morskich, ekologicznych i lotniczych.

·   Przedstawienie zasad współdziałania i koordynacji służb ratowniczych na miejscu wypadku, zabezpieczenia imprez masowych;

·   Przedstawienie zasad tworzenia planu ratowniczego dla szpitala i zasad aktywowania planu ratowniczego dla szpitala.

·   Omówienie podstaw oceny jakości systemu ratownictwa medycznego.

Efekty uczenia się zdefiniowane dla danej formy dydaktycznej zajęć w ramach przedmiotu

W wyniku realizacji przedmiotu student  potrafi:

WIEDZA: Student zna  strukturę zintegrowanego systemu ratownictwa, w którym będzie działał w przyszłości zawodowo, zasady planowania na wypadek sytuacji kryzysowej oraz kompetencje poszczególnych podmiotów ratowniczych i zasady ich współdziałania, podstawy legislacyjne w ratownictwie medycznym (podstawowe ustawy i rozporządzenia Ministra Zdrowia).

UMIEJĘTNOŚCI: Posiada umiejętność zarządzania i dowodzenia akcją ratunkową, planowania na wypadek sytuacji kryzysowej, tworzenia i aktywowania planu ratowniczego dla szpitala, prowadzenia segregacji medycznej, obsługi sprzętu łączności, prowadzenia dokumentacji medycznej zespołów ratownictwa medycznego (wypełnianie kart wyjazdowych, informacyjnych, wypadkowych, transportowych, karty zgonu, protokołu zatrzymania krążenia) i obowiązującej w szpitalnym oddziale ratunkowym.

POSTAWA: kształtowanie postawy ratownika jako osoby energicznej,  odpowiedzialnej, potrafiącej szybko i właściwie analizować sytuację i podejmować decyzje, które pozwolą zapanować nad sytuacją kryzysową.

Metody i kryteria oceniania dla danej formy dydaktycznej zajęć

Seminaria rozpoczynają się sprawdzeniem przygotowania studentów do zajęć – tzw. „wejściówka”. W przypadku niezaliczenia wejściówki w dniu zajęć, test poprawkowy odbędzie się w ostatnim dniu zajęć w semestrze. Trzeci i ostatni termin zaliczenia „wejściówki” odbywa się w sesji poprawkowej.

Zakres tematów

Semestr zimowy:

1.      Rozwój ratownictwa na przestrzeni wieków

2.      Systemy medycyny ratunkowej.

3.      Łańcuch przeżycia, jego ogniwa i ich charakterystyka.

4.      Zintegrowany system ratownictwa medycznego – struktura i funkcje.

5.      Krajowy system ratowniczo-gaśniczy.

6.      Łączność – podstawowe pojęcia, alfabet międzynarodowy, zasady komunikacji przez radiotelefon.

7.      Łączność – sieć przywoławcza, sieć telefonii komórkowej, nowoczesne systemy łączności, Globalny System pozycjonowania

8.      Centrum Powiadamiania Ratunkowego – struktura i funkcje.

9.      Szpitalny Oddział Ratunkowy – struktura i funkcje.

10.   Struktura i funkcje zespołów ratownictwa medycznego. Typy ZRM i ich skład.

11.   Lotnicze Pogotowie Ratunkowe – organizacja, zasady użycia śmigłowca, sposoby wezwania.

12.   Podstawy legislacyjne w ratownictwie medycznym: podstawowe ustawy i rozporządzenia Ministra Zdrowia.

13.   Podstawy zarządzania w sytuacjach kryzysowych – pojęcie zarządzania i jego funkcje.

14.   Kryzys – definicja i taksonomia kryzysu.

15.   Podstawy planowania na wypadek sytuacji kryzysowej.

16.   Medycyna katastrof – pojęcie i zadania.

17.   Organizacja kajowego i wojewódzkiego systemu ratownictwa.

18.   Powiatowe i Wojewódzkie Centrum Zarządzania Kryzysowego – struktura i zadania.

19.   Podstawy zarządzania i dowodzenia akcją ratunkową. Pojęcie dowodzenia, zadania dowódcy medycznego. Składowe procesu dowodzenia: planowanie, decydowanie, organizowanie, kontrolowanie.

20.   Zasady planowania w ratownictwie. Etapy planowania.

21.   Segregacja medyczna – cele, rodzaje i charakterystyka segregacji.

22.   Zestaw do segregacji.

23.   Undertriage i overtriage.

24.   Pojęcie oceny wstępnej, wtórnej i ponownej poszkodowanego.

25.   Segregacja medyczna u dzieci – wskazanie odrębności.

26.   Patofizjologia śmierci w urazie wielonarządowym, szczyty śmiertelności, znaczenie czynnika czasu.

27.   Skale ciężkości urazów, skale stanu przytomności – zastosowanie skal obrazujących stopień dysfunkcji ustroju.

28.   System zarządzania zespołem Pogotowia Ratunkowego w wypadkach masowych i katastrofach: zarządzający akcją, sztab dowodzenia, sekcja ds. planowania, zespół Pogotowia Ratunkowego, logistyka, sekcja administracyjna, segregacja poszkodowanych, transport i łączność.

29.   Struktura działań operacyjnych w wypadkach masowych i katastrofach: zarządzający wypadkiem – dowódca, działania operacyjne, pomoc lekarska, transport, informacja medyczna, stan gotowości, ambulanse lotnicze i drogowe, zaopatrzenie w środki medyczne, diagnoza medyczna i segregacja.

30.   System powiadamiania i reagowania w zdarzeniu nagłym – informacja o zdarzeniu, dyspozycja do odpowiednich służb, dojazd na miejsce zdarzenia, dzialania na miejscu, transport poszkodowanego do SOR, współdziałanie ze służbami pokrewnymi.

31.   Koordynator medyczny – zadania, rola w systemie powiadamiania i reagowania.

32.   Szpital w sytuacji kryzysowej.

33.   Zasady tworzenia planu ratowniczego dla szpitala.

34.   Zasady aktywowania planu ratowniczego dla szpitala.

35.   Plan zabezpieczenia medycznych czynności ratowniczych dla powiatu, województwa, kraju.

36.   Plan zabezpieczenia medycznych czynności ratowniczych dla województwa zachodniopomorskiego.

37.   Zasady dokumentacji medycznej – wypełnianie kart wyjazdowych, informacyjnych, wypadkowych, transportowych, karty zgonu.

38.   Dokumentacja medyczna w SOR. Protokół wewnątrzszpitalnego zatrzymania krążenia według Utstein.

39.   Finansowanie jednostek systemu ratownictwa medycznego w Polsce.

40.   Standardy wyposażenia ambulansów ratunkowych. Normy wyposażenia.

41.   Standardy wyposażenia w SOR. Normy wyposażenia.

42.   Sprzęt używany w ambulansach ratunkowych i w SOR – budowa, obsługa, konserwacja aparatury.

43.   Podstawy ratownictwa chemicznego. Rodzaje nadzwyczajnych zagrożeń środowiska.

44.   Struktura zabezpieczenia toksykologicznego kraju. Regionalne Ośrodki Toksykologiczne – struktura i funkcje.

45.   Działania ratownicze w sytuacji wystąpienia zagrożenia chemicznego – definicja działań ratowniczych.

46.   Katastrofa chemiczna – strategia postępowania ratunkowego.

47.   Instytucje i placówki realizujące działalność dydaktyczno wywchowawczą na rzecz ratownictwa.

48.   Elementy obejmujące cele i treści kształcenia i wychowania nauczycieli, uczniów i środowisko dydaktyczno – wychowawcze, zależności między tymi elementami.

49.   Doskonalenie zawodowe ratowników medycznych.

50.   Doskonalenie zawodowe dyspozytorów medycznych.

Semestr letni: brak

Metody dydaktyczne

Seminarium, pokaz z objaśnieniem, metoda sytuacyjna, metoda inscenizacji

Literatura

Jak w części A

Nazwa

Komentarz

Nazwisko i imię wykładowcy

Monika Bułak, Maciej Denisiuk, Monika Mazurek, Cezary Pakulski, Kamila Pawłowicz, Beata Wudarska, Paulina Zielińska

Stopień naukowy

Forma zajęć dydaktycznych

Ćwiczenia

Cele dydaktyczne wynikające z realizacji ćwiczeń

·   Przygotowanie ratowników medycznych do współdziałania z innymi służbami ratowniczymi w ramach jednolitego systemu ratowniczego;

·   Przedstawienie zasad wyboru strategii postępowania: Scoop- and-Run lub Stay-and-Play.

·   Nauczenie zasad prowadzenia segregacji medycznej.

·   Nauczenie posługiwania się skalami medycznymi.

·   Przygotowanie ratowników do zarządzania i dowodzenia akcją ratunkową.

·   Zasady wypełniania dokumentacji medycznej (2 godziny).

·   Przyswojenie zasad obsługi pulpitu dyspozytorskiego i przekazywania informacji przez środki łączności.

·   Nauczenie zasad tworzenia planu ratowniczego dla szpitala i jego aktywowania w sytuacji kryzysowej.

Efekty uczenia się zdefiniowane dla danej formy dydaktycznej zajęć w ramach przedmiotu

W wyniku realizacji przedmiotu student  potrafi:

WIEDZA: Student zna  strukturę zintegrowanego systemu ratownictwa, w którym będzie działał w przyszłości zawodowo, zasady planowania na wypadek sytuacji kryzysowej oraz kompetencje poszczególnych podmiotów ratowniczych i zasady ich współdziałania, podstawy legislacyjne w ratownictwie medycznym (podstawowe ustawy i rozporządzenia Ministra Zdrowia).

UMIEJĘTNOŚCI: Posiada umiejętność zarządzania i dowodzenia akcją ratunkową, planowania na wypadek sytuacji kryzysowej, tworzenia i aktywowania planu ratowniczego dla szpitala, prowadzenia segregacji medycznej, obsługi sprzętu łączności, prowadzenia dokumentacji medycznej zespołów ratownictwa medycznego (wypełnianie kart wyjazdowych, informacyjnych, wypadkowych, transportowych, karty zgonu, protokołu zatrzymania krążenia) i obowiązującej w szpitalnym oddziale ratunkowym.

POSTAWA: kształtowanie postawy ratownika jako osoby energicznej,  odpowiedzialnej, potrafiącej szybko i właściwie analizować sytuację i podejmować decyzje, które pozwolą zapanować nad sytuacją kryzysową.

Metody i kryteria oceniania dla danej formy dydaktycznej zajęć

Ćwiczenia rozpoczynają się sprawdzeniem przygotowania studentów do zajęć – tzw. „wejściówka”. W przypadku niezaliczenia wejściówki w dniu zajęć, test poprawkowy odbędzie się w ostatnim dniu zajęć w semestrze. Trzeci i ostatni termin zaliczenia „wejściówki” odbywa się w sesji poprawkowej.

Zakres tematów

Semestr zimowy:

1.   Wybór strategii postępowania: Scoop- and-Run czy Stay-and-Play ? analiza przypadków (2 godziny).

2.   Segregacja medyczna (8 godzin).

3.   Zastosowanie skal medycznych w ratownictwie medycznym (2 godziny).

4.   Zarządzanie i dowodzenie akcją ratunkową (2 godziny).

5.   Zasady wypełniania dokumentacji medycznej (2 godziny).

6.   Zasady obsługi pulpitu dyspozytorskiego (2 godziny).

7.   Przekazywanie informacji przez środki łączności (2 godziny).

Semestr letni: brak

Metody dydaktyczne

Ćwiczenia, pokaz z objaśnieniem, metoda sytuacyjna, metoda inscenizacji, symulacja

Literatura

Jak w części A